Latihan 8
A) Jelaskan kata benda berikut dengan menentukan akar dari mana mereka berasal, dan akhiran nominalnya. Tentukan jenis kelamin dan artinya:
lobha: lubh 4 P "to desire" + -a m.: "desire"
rakṣa: rakṣ 1 P "to guard" + -a 3: "guarding, protecting" ; m.: "guard"
śrotra: śru 5 P "to hear" + -tra n.: "ear"
mati: man 4 Ā "to think" + -ti f.: "thought, opinion"
savana: su 5 U "to press out" + -ana n.: "Soma pressing"
yodha: yudh 4 Ā "to fight" + -a m.: "fighter, soldier"
lābha: labh 1 Ā "to obtain" + -a m.: "getting, gain"
kāraṇa: kṛ 8 U "to make, to do" + -ana n.: "cause, reason"
gati: gam 1 P "to go" + -ti f.: "going, 'course', goal"
khādana: khād 1 P "to chew" + -ana n.: "chewing, consumption, fodder"
smara: smṛ 1 P "to recall" + -a m.: "memory, recollection, longing, love"
sṛṣṭi: sṛj 6 P / 4 A "to emanate, to create" + -ti: "emanation, creation"
tantra: tan 8 U "to stretch out" + -tra n.: "warp, fabric"
bhāva: bhū 1 P "to become, to be" + -a m.: "becoming, nature, character"
darśana: dṛś (4 P: paśyati) "to see" + -ana n-: "seeing, appearance, viewpoint, philosophical system"
netra: nī 1 U "to lead" + -tra n.: "eye"
veśana: viś 6 P "to enter" + -ana n.: "entry"
kopa: kup 4 P "to be angry" + -a m.: "anger"
sarga: ṛj 6 P / 4 A "to emanate, to create" + -a m.: "letting go, emanation, creation"
yajana: yaj 1 U "to sacrifice" + -ana n.: "sacrificing, sacrifice place"
moha: muḥ 4 P "to be confused" + -a m.: "confusion, delusion, error"
śrava: śru 5 P "to hear" + -a m.: "hearing"
bhavana: bhū 1 P "to become, to be" + -ana n.: "becoming, arising, origin"
nīti: nī 1 U "to lead" + -ti f.: "leadership"
nartana: nṛt 4 P "to dance" + -ana 3: "dancing, dancer" ; n.: "dance"
jaya: ji 1 P "to win" + -a m.: "winning, victory"
nayana: nī 1 U "to lead" + -ana n.: "eye"
śravaṇa: śru 5 P "to hear" + -ana n.: "ear"
B) Form abstracts for all nouns learned so far and consider their meaning (orally)
C) Insert as direct object in singular and plural:
kṣatriyas ... rakṣati (brāhmaṇa, vaiśya, śūdra, brāhmaṇī, kṣatriyā)
kṣatriyo brāhmaṇaṃ / brāhmaṇān / vaiśyaṃ / vaiśyān rakṣati. kṣatriyaḥ śūdraṃ / śūdrān. kṣatriyo brāhmaṇīṃ / brāhmaṇī rakṣati. kṣatriyaḥ kṣatriyāṃ / kṣatriyā rakṣati.
क्षत्रियो ब्राह्मणं रक्षति । क्षत्रियो ब्राह्मणान्रक्षति । क्त्रियो वैश्यं रक्षति । क्षत्रियो वैश्यान्रक्षति । क्षत्रियः शूद्रं रक्षति । क्षत्रियः शूद्रान्रक्षति । क्षत्रियो ब्राह्मणीं रक्षति । क्षत्रियो ब्राह्मणी रक्षति । क्षत्रियः क्षत्रियां रक्षति । क्षत्रियः क्षत्रिया रक्षति ॥
D) Translate
- Kṣatriyas guard both Brāhmaṇas and Vaiśyas and Śūdras. (2 possibilities)
kṣatriyā brāhmaṇāṃś ca vaiśyāṃś ca śūdrāṃś ca rakṣanti / kṣatriyā brāhmaṇavaiśyaśūdrān rakṣanti.
क्षत्रिया ब्राह्मणांश्च वैश्यांश्च शूद्रांश्च रक्षन्ति । क्षत्रिया ब्राह्मणवैश्यशूद्रान्रक्षन्ति ।
- A holy man sees both heavens and hells.
sādhuḥ svargāmś ca narakāmś ca paśyati.
साधुः स्वर्गांश्च नरकांश्च पश्यति ।
- He defeats Kṣatriyas.
kṣatriyāñ jayati.
क्षत्रियञ्जयति ।
- She sets up the warp.
tantraṃ tanoti.
तन्त्रं तनोति ।
- Soldiers fight.
yodhā yudhyante.
योधा युध्यन्ते ।
- The Brahmin makes a fire.
brāhmaṇo 'gniṃ karoti.
ब्राह्मणो ऽग्निं करोति ।
- Brahmins make fires.
brāhmaṇā agniṃ kurvanti.
ब्राह्मणा अग्निं कुर्वन्ति ।
- What are these fighters doing?
ime yodhāḥ kiṃ kurvanti?
इमे योधाः किं कुर्वन्ति ।
- Whom does the eye see?
netraṃ (nayanaṃ) kaṃ paśyati?
नेत्रं (नयनं) कं पश्यति ।
- What do the gods desire?
devāḥ kiṃ lubhyanti?
देवाः किं लुभ्यन्ति ।
- What is the reason?
kiṃ kāraṇam?
किं कारणम् ॥
Fig.: इमे योधाः किं कुर्वन्ति ।
(Image source: Details)
Latihan Membaca
1. शूद्रो बालं नयति ।
The Śūdra leads the boy.
2. कविर्देवं यजते ।
Penyair berkorban kepada dewa.
3. साधुः फलानि खादति ।
The saint eats fruits.
4. गुरुः क्रोधं जयति ।
The master conquers his anger.
5. देवो नरकं सृजति ।
The god creates hell.
6. धेनुर्ग्रामं विशति ।
The cow enters the village.
7. कामक्रोधलोभा नरकं नयन्ति ।
Passion, anger, and greed lead to hell.
8. देवतां यजति ।
Ia berkorban untuk seorang tuan korban dari dewa.
9. बाला भवति ।
A girl comes into being.
10. सारथी रथं नयति ।
A charioteer drives the chariot.
11. कपयः फलानि खादन्ति ।
The monkeys eat the fruits.
12. बाला लिखति ।
The girl writes or draws.
13. कुमारी गृहं विशति ।
The maiden enters the house.
14. देवो नागं सृजति ।
God creates the elephant or the snake or the nāga.
15. बालो गजं नयति ।
The boy leads the elephant.
16. विमला शोचति । (विमला Proper name Vimalā)
Vimalā is sad.
17. शुकः पतति ।
The parrot flies.
18. बालः पत्रिकां लिखति ।
The boy writes a letter.
Fig.: कपिः फलं खदति
(Image source: Details)