Leçon 13
A) Traduisez et transformez en phrases au présent actif :
१. अग्निना गृहं दग्धम् ।
Un feu a brûlé la maison.
अग्निर्गृहं दहति ।
२. बुद्धेन सत्यं बुद्धम् ।
Le Bouddha s'est éveillé à la vérité. Le Bouddha a reconnu la vérité.
बुद्धः सत्यं बुध्यते / बोधति ।
३. बोध्या गौतमो मुक्तः ।
La connaissance a libéré Gautama. Par la connaissance, Gautama a été libéré.
बोधिर्गौतमं मुञ्चति ।
४. शूद्रा मूढाः । (2 possibilités)
Les Śūdras / les femmes śūdras sont aveuglés.
शूद्रा मुह्यन्ति ।
५. ब्राह्मणेन मोक्ष इष्टः ।
Le brāhmane souhaitait la libération.
ब्राह्मणो मोक्षमिच्छति ।
६. रामेण पुण्यं कृतम् ।
Rāma tat ein verdienstvolles Werk. Rāma tat Verdienstliches.
रामः पुण्यं करोति ।
७. ऋषिभिः सत्यमेवोदितमित्युदितम् ।
Il est dit que les sages védiques ont dit seulement la vérité.
ऋषयः सत्यमेव वदन्तीति वदन्ति ।
८. धर्मेण स्वर्गं नीतम् ।
Le dharma a conduit au ciel.
धर्मः स्वर्गं नयति ।
९. साधुनाधर्मो न कृतम् ।
Un saint n'a fait aucune injustice.
साधुरधर्मं न करोति ।
१०. मन्त्रेण मोक्षो लब्धः ।
Au moyen du mantra, on a obtenu la libération.
मन्त्रेण मोक्षं लभन्ते ।
११. कया रक्षिकयेयं बाला रक्षिता ॥
Quel amulet a protégé cette fille ?
का रक्षिका बालां रक्षति ॥
B) Traduisez et transformez en phrases passives du passé
१. राम इष्टमपि मोक्षं न लभते ।
Bien que Rāma souhaite la libération, il ne l'obtient pas.
रामेणेष्टो ऽपि मोक्षो न लब्धः ।
२. योज्ञो न मुञ्चति ।
Le sacrifice ne libère pas.
यज्ञेन न मुक्तः ।
३. साधवो देवान्स्मरन्ति ।
Les saints se représentent les dieux.
साधुभिर्देवाः स्मृताः ।
४. पुण्यवान्पुत्रो देवान्यजते ।
Le fils vertueux offre aux dieux.
पुण्यवता पुत्रेण देवा इष्टाः ।
५. सुखवान्क्षत्रियो धर्मं रक्षति ।
Le kṣatriya heureux garde le dharma.
सुखवता क्षत्रियेण धर्मो रक्षितः ।
६. पुत्रवान्नरकं न गच्छति ।
Celui qui a des fils ne va en aucun enfer.
पुत्रवान्न्रकं न गतः ।
७. धर्मवती पापं न करोतीति गुरुर्वदति ।
Le maître dit qu'une femme pieuse ne fait aucun mal.
धर्मवत्या पापं न कृतमिति गुरुणोदितम् ।
८. बुद्धिमन्तः सत्यवतो धर्मं प्र्च्छन्ति ।
Les perspicaces interrogent ceux qui possèdent la vérité au sujet du dharma.
बुद्धिमद्भिः सत्यवन्तो धर्मं पृष्टाः ।
९. धर्मवन्तः फलवत्पुण्यं कुर्वन्ति ।
Les personnes religieuses accomplissent des méritoires qui portent fruit.
धर्मवद्भिः फलवत्पुण्यं कृतम् ।
१०. ब्राह्मणा गुणवतः पुत्रानिच्छन्ति ।
Les brāhmanes souhaitent des fils excellents.
ब्राह्मणैर्गुणवन्तः पुत्रा इष्टाः ।
११. कयृग्वेदं शृण्वन्ति ।
Quels hommes écoutent le Ṛgveda ?
कैरृग्वेदः श्रुतः ।
१२. किमीश्वरः सृजति ।
Qu'est-ce que le SEIGNEUR crée ?
किमीश्वरेण सृष्टम् ।
१३. साधुः कृतं पापं सहते ।
Un saint supporte le mal qui lui est infligé.
साधुना कृतं पापं सोढम् ।
१४. पार्थिवो धनमिच्छतीति नीचा मन्यन्ते ।
Les bas pensent que les souverains souhaitent la richesse.
पार्थिवेन धनमिष्टमिति नीचैर्मतम् ।
१५. नैवासुरो जयतीत्यृषयः पश्यन्ति ।
Les sages védiques voient que le démon ne remporte en aucun cas la victoire.
नैवासुरेण जितमित्यृषिभिर्दृष्टम् ।
१६. ब्राह्मणाः किं पिबन्ति खादन्ति च ॥
Que mangent et boivent les Brahmanes ?
ब्राह्मणैः किं पीतं खादितं च ॥
Fig. : अग्निर्गृहं दहति ।
(Source de l'image : Détails)
Exercices supplémentaires
A) Traduisez les phrases suivantes.
B) Mettez les phrases de l'exercice A) à la forme passive.
C) Formez une construction PPP à partir des phrases de l'exercice A).
१. रामो मार्गेण ग्रामं गच्छति ।
Rāma va au village par le chemin.
रामेण मार्गेण ग्रामं गम्यते । रामेण मार्गो ग्रामं गम्यते । रामो मार्गेण ग्रामं गतः । रामेण मार्गो ग्रामं गतम् ।
२. नरा धनेन सुखमिच्छन्ति ।
Les hommes souhaitent le bonheur par la richesse.
नरैर्धनेन सुखमिष्यते । सुखमिष्टम् ।
३. नरः पुत्रेण नगरं पद्यते ।
L'homme va à la ville avec son fils.
नरेण पुत्रेण (सह) नगरं पद्यते । नरः पुत्रेण (सह) नगरं पन्नः ।
४. देवो लोकान्सृजति ।
Dieu crée les mondes.
देवेन लोकाः सृज्यन्ते । सृष्टाः ।
५. बाला जलं पिबति ।
La fille boit de l'eau.
बालया जलं पीयते । पीतम् ।
६. कवयो धनं लुभ्यन्ति ।
Les poètes désirent la richesse.
कविबिर्धनं लुभ्यते । लुब्धम् ।
७. बलवान्क्षत्रियः शूद्राञ्जयति ।
Le Kṣatriya puissant vainc les Śūdras.
बल्वता क्षत्रियेण शत्रवो जीयन्ते । जिताः ।
८. गुणवान्द्विष्टमपि शत्रुं न युध्यते ।
Quelqu'un de vertueux ne combat pas son ennemi, même si celui-ci lui est haï.
गुणवता द्विष्तो ऽपि शत्रुर्न युध्यते । युद्धः ।
९. अधर्मः क्रोधश्च द्वेषश्च लोभश्चेत्यृषिर्वदति ।
Le sage védique dit que la colère, la haine et l'avidité sont des torts.
अधर्मः क्रोधश्च द्वेषश्च लोभश्चेत्यृषिणोद्यते । लोभश्चेत्यृषिणोदितम् ।
१०. बाला अन्नेन बलमाप्नुवन्ति ।
Les garçons deviennent forts par la nourriture.
बालैरन्नेन बलमाप्यते । बालाभिरन्नेन बलमाप्यते । बलमाप्तम् ।
११. बुद्धिमन्तः सत्यen मोक्षं लभन्ते ।
Les avisés obtiennent par la vérité la libération.
बुद्धिमद्भिः सत्येन मोक्षो लभ्यते । लब्धः ।
१२. इमाः साध्व्यः पापं सहन्ते ।
Ces femmes saintes supportent le mal.
इमाभिः साध्वीभिः पापं सह्यते । सोढम् ।
१३. कां देवतामृषिः पश्यति ।
Quelle divinité le Ṛṣi voit-il ?
का देवतर्षिना दृश्यन्ते । दृष्टा ।
१४. कान्देवान्ब्राह्मणक्षत्रियवैश्या यजन्ते ।
À quels dieux les Brahmanes, les Katriyas et les Vaśyas offrent-ils des sacrifices ?
के देवा ब्राह्मणक्षत्रियवैश्यैरिज्यन्ते । ब्राह्मणक्षत्रियवैश्यैरिष्टाः ॥
D) De quelles combinaisons de sons les formes Sandhi suivantes peuvent-elles être issues ? Donnez toutes les possibilités :
- -a devant voyelle (sauf a-) : -as
- -ā- : -a + -a/-ā -ā + a-/ā-
- -ā devant voyelle : -ās
- -ā devant consonnes sonores : -ās
- -ī-: -i + i-/ī-, -ī + i-/-ī
- -ū-: -u/-ū + u-/ū-
- -ṝ-: -ṛ/-ṝ + ṛ-/ṝ-
- -e-: -a/-ā + i-/ī-
- -e avant Avagraha : -e + a-
- -o-: -a/-ā + u-/ū-
- -o avant Avagraha : -o
- -o devant consonnes sonores -as
- -ai-: -a/-ā + e-/ai-
- -au-: -a/-ā + e-/ai-
- -y devant voyelle : -i/-ī
- -v devant voyelle : -u/-ū
- -r devant voyelle : -ṛ/-ṝ
- -ay devant voyelle : -e
- -av devant voyelle : -o
- -ar-: -a/-ā + ṛ-/ṝ-
- -ir devant voyelle ou consonne sonore : -is
- -īr devant voyelle ou consonne sonore : -īs
- -ur devant voyelle ou consonne sonore : -us
- -ūr devant voyelle ou consonne sonore : -ūs
- -er devant voyelle ou consonne sonore : -es
- -or devant voyelle ou consonne sonore : -os
- -air devant voyelle ou consonne sonore : -ais
- -aur devant voyelle ou consonne sonore : -aus
- -ñj-: -n + j-
- -ñś-: -n + ś
- -ñch-: -n + ch-
- -ṇḍ(h)-: -n + ḍ(h)-
- -śc-: -s + c-
- -ṣṭ-: -s + t-
- -st(h)-: -s + t(h)-
- Anusvara devant consonne : -m
- -ṃśc-: -n + c-
- -ṃṣṭ-: -n + ṭ-
- -mst-: -n + t-
E) Traduisez en sanskrit :
1. La déesse était en colère.
देवी कुपिता । देव्या कुपितम्
2. Les Śūdras sont allés au ciel.
शूद्रैः स्वर्ग आप्तः । स्वर्गो ऽष्टः ।
3. Les paysans ont parcouru le chemin.
कर्षकैर्मार्गो गतः । कर्षका मार्गं गताः ।
4. Par l'enseignement de Bouddha, les gens ont été libérés.
धर्मेण जना मुक्ताः ।
5. Le fils a dansé.
पुत्रेण नृत्तम् ।
6. L'amulette a protégé le maître.
रक्षिकया गुरू रक्षितः ।
7. Un brāhmaṇa n'a pas dit de mensonge.
ब्राह्मणेनानृतं नोदितम् ।
8. Les femmes śūdras ont vénéré la déesse avec des offrandes.
शूद्राभिर्देवीष्टा ।
9. Bouddha s'est éveillé à la vérité = Bouddha a reconnu la vérité.
बुद्धेन सत्यं बुद्धम् । बुद्धः सत्यं बुद्धः ।
10. Les sages védiques ont entendu la Śruti.
ऋषिभिः श्रुतिः श्रुता ।
11. Les prêtres sacrificiels ont pressé le soma.
यजकैः सोमः सुतः ॥
Fig. : बाला जलं पिबति । बालया जलं पीयते ।
(Source de l'image : Détails)