第39课
39.1. 第一人称的动词词尾(तृतीयः पुरुषः = "第三人")
第一人称的词尾(तृतीयः पुरुषः = "第三人")如下:
| परस्मैपदम् | आत्मनेपदम् | |||
|---|---|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 主题词干的主干词尾 | -mi | -mas | -i¹ | -mahe |
| 非主题词干的主干词尾 | ||||
| 主题词干的尾干词尾 | -m | -ma | -i | -mahi |
| 非主题词干的尾干词尾 | ||||
| 祈愿语气词尾 | -a | |||
| 完成时词尾 | -a | |||
¹ 注:实际上,主题词干的主干词尾 Ā 也应设定为 -e,但由于类比原因,其前的主题元音 -a- 脱落。但效果就好像词尾 -i 附加到了主题元音 -a- 上:a + i » e。
39.2. 主题现在时词干第一人称动词形式的构成
规则:
在 -mi, -mas, -ma, -mahe, -mahi 之前,主题元音 -a- 被替换为 -ā-!!!
39.2.1. 第一现在时类(भ्वादि)
भू 第一人称单数
| परस्मैपदम् | आत्मनेपदम् | |||
|---|---|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 直陈式现在时 - लट् | भवामि | भवामस् | भवे :brbhava + i:brrichtig: bhav-e | भवामहे |
| 未完成过去时 - लङ् | अभवम् | अभवाम | अभवे | अभवामहि |
| 祈愿语气 - विधिलिङ् | भवेयम् :brbhava + iy-am | भवेम :brbhava + i-ma | भवेय :brbhava + iy-a | भवेमहि :brbhava + i-mahi |
39.2.2. 第六现在时类(तुदादि)
विश् 6P
| परस्मैपदम् | आत्मनेपदम् | |||
|---|---|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 直陈语气现在时 - लट् | विशामि | विशामस् | विशे | विशामहे |
| 未完成过去时 - लङ् | अविशम् | अविशाम | अविशे | अविशामहि |
| 虚拟语气 - विधिलिङ् | विशेयम् | विशेम | विशेय | विशेमहि |
39.2.3. 第四现在时类(दिवादि)
नृत् 1P
| परस्मैपदम् | आत्मनेपदम् | |||
|---|---|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 直陈语气现在时 - लट् | नृत्यामि | नृत्यामस् | नृत्ये | नृत्यामहे |
| 未完成过去时 - लङ् | अनृत्यम् | अनृत्याम | अनृत्ये | अनृत्यामहि |
| 虚拟语气 - विधिलिङ् | नृत्येयम् | नृत्येम | नृत्येय | नृत्येमहि |
39.2.4. 第十现在时类(चुरादि)与使动态(णिजन्त)
चुर् 10U
| परस्मैपदम् | आत्मनेपदम् | |||
|---|---|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 直陈语气现在时 - लट् | चोरयामि | चोरयामस् | चोरये | चोरयामहे |
| 未完成过去时 - लङ् | अचोरयम् | अचोरयाम | अचोरये | अचोरयामहि |
| 虚拟语气 - विधिलिङ् | चोरयेयम् | चोरयेम | चोरयेय | चोरयेमहि |
39.2.5. 被动语态(后缀 यक्)
ईक्ष् 1Ā
| एकवचनम् | बहुवचनम् | |
|---|---|---|
| 直陈语气现在时 - लट् | ईक्ष्ये īkṣ-ya + i | ईक्ष्यामहे |
| 未完成过去时 - लङ् | ऐक्ष्ये :bra + īkṣ-ya + i | ऐक्ष्यामहि |
| 虚拟语气 - विधिलिङ् | ईक्ष्येय īkṣ-ya + iy-a | ईक्ष्येमहि īkṣ-ya + i-mahi |
39.3. 简单将来时第一人称动词形式的构成 - ऌत्
将来时采用主题元音构成。因此,也适用关于主题词干的规则:
在 -mi、-mas、-mahe 之前,主题元音 -a- 被替换为 -ā-!!!
39.3.1. अनिट्-构成
दा 3U
| परस्मैपदम् | आत्मनेपदम् | |||
|---|---|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 将来时 - ऌत् | दास्यामि :brdā-syā-mi | दास्यामस् | दास्ये | दास्यामहे |
39.3.2. सेट्-构成
भू 1P
| परस्मैपदम् | आत्मनेपदम् | |||
|---|---|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 将来时 - ऌत् | भविष्यामि :brbho + i + syā + mi | भविष्यामस् | भविष्ये | भविष्यामहे |
39.4. 非主题现在时词干第一人称动词形式的构成
请注意,在词内——与句法连声不同——在以
- 元音
- 半元音
- 鼻音
开头的词尾之前,辅音通常保持不变。
例如:वच् 1.sg.Ind.Präs.P वच्मि**
39.4.1. 第二现在时类(अदादि)
द्विष् 2U
| परस्मैपदम् | आत्मनेपदम् | |||
|---|---|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 现在时直陈式 - लट् | द्वेष्मि | द्विष्मस् | द्विषे :brdviṣ-e | द्विष्महे |
| 未完成过去时 - लङ् | अद्वेषम् | अद्विष्म | अद्विषि | अद्विष्महि |
| 虚拟式 - विधिलिङ् | द्विष्याम् :brdviṣ-yā + m | द्विष्याम | द्विषीय :brdviṣ-īy-a | द्विषीमहि |
अस् 第二人称
| परस्मैपदम् | ||
|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 直陈式现在时 - लट् | अस्मि | स्मस् :brs-mas |
| 未完成过去时 - लङ् | आसाम् :bra + as-am | आस्म |
| 虚拟式 - विधिलिङ् | स्याम् :brs-yā + m | स्याम |

图:सो ऽस्मि
(图片来源:详情)
39.4.2. 第三现在时类(जुहोत्यादि)
हु 第三人称
| परस्मैपदम् | आत्मनेपदम् | |||
|---|---|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 直陈式现在时 - लट् | जुहोमि | जुहुमस् | जुह्वे :brju-hu + e | जुहुमहे |
| 未完成过去时 - लङ् | अजुहवम् :bra-juho + am | अजुहुम | अजुहवि | अजुहुमहि |
| 虚拟式 - विधिलिङ् | जुहुयाम् | जुहुयाम | जुह्वीय :brjuhu + īy-a | जुह्वीमहि |
धा 第三类不规则
| परस्मैपदम् | आत्मनेपदम् | |||
|---|---|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 直陈式现在时 - लट् | दधामि | दध्मस् | दधे :brdadh-e | दध्महे |
| 未完成过去时 - लङ् | अदधाम् :bra-dadh + am | अदध्म | अदधि | अदध्महि |
| 虚拟式 - विधिलिङ् | दध्याम् | दध्याम | दधीय | दधीमहि |
39.4.3. 第五现在时类(स्वादि)
对于以元音结尾的词根,在以前缀 m- 开头的词尾前,可以选择性地省略词干构成后缀(-nu)中的 -u。
सु 5U
| परस्मैपदम् | आत्मनेपदम् | |||
|---|---|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 直陈式现在时 - लट् | सुनोमि | सुनुमस् / सुन्मस् | सुन्वे | सुनुमहे / सुन्महे |
| 未完成过去时 - लङ् | असुनवम् | असुनुम / असुन्म | असुन्वि | असुनुमहि / असुन्महि |
| 虚拟式 - विधिलिङ् | सुनुयाम् | सुनुयाम | सुन्वीय | सुन्वीमहि |
39.4.4. 第八现在时类(तनादि)
तन् 8U
| परस्मैपदम् | आत्मनेपदम् | |||
|---|---|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 直陈式现在时 - लट् | तनोमि | तनुमस् / तन्मस् | तन्वे | तनुमहे / तन्महे |
| 未完成过去时 - लङ् | अतनवम् | अतनुम / अतन्म | अतन्वि | अतनुमहि / अतन्महि |
| 虚拟式 - विधिलिङ् | तनुयाम् | तनुयाम | तन्वीय | तन्वीमहि |
कृ 8U
| परस्मैपदम् | आत्मनेपदम् | |||
|---|---|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 直陈式现在时 - लट् | करोमि | कुर्मस् | कुर्वे | कुर्महे |
| 未完成过去时 - लङ् | अकरवम् | अकुर्म | अकुर्वि | अकुर्महि |
| 虚拟式 - विधिलिङ् | कुर्याम् | कुर्याम | कुर्वीय | कुर्वीमहि |
39.4.5. 第七现在时类(रुधादि)
युज् 7U
| परस्मैपदम् | आत्मनेपदम् | |||
|---|---|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 直陈式现在时 - लट् | युनज्मि :bryu-na-j-mi | युञ्ज्मस् :bryu + n + j-mas | युञ्जे | युञ्ज्महे |
| 未完成过去时 - लङ् | अयुनजम् | अयुञ्ज्म | अयुञ्जि | अयुञ्ज्महि |
| 虚拟式 - विधिलिङ् | युञ्ज्याम् | युञ्ज्याम | युञ्जीय | युञ्जीमहि |
39.4.6. 第九现在时类(क्र्यादि)
क्री 9U
| परस्मैपदम् | आत्मनेपदम् | |||
|---|---|---|---|---|
| एकवचनम् | बहुवचनम् | एकवचनम् | बहुवचनम् | |
| 直陈式现在时 - लट् | क्रीणामि | क्रीणीमस् | क्रीणे :brkrī + n-e | क्रीणीमहे |
| 未完成过去时 - लङ् | अक्रीणाम् :bra-krī + nā + am | अक्रीणीम | अक्रीणि | अक्रीणीमहि |
| 虚拟式 - विधिलिङ् | क्रीणीयाम् | क्रीणीयाम | क्रीणीय :brkrī + n-īy-a | क्रीणीमहि |
39.5. 练习
为以下动词形式生成第一人称形式,该形式在数、时态、语式(直陈式、虚拟式)和体貌(完成体P,未完成体Ā,被动语态Passiv)方面与该动词形式相对应。
示例: गच्छन्ति ⟹ गच्छामस्
- अदन्ति
- आसन्
- असिष्यति
- अर्हयन्ति
- आप्नुयुः
- आस्त
- अश्नुते
- अश्नीयात्
- व्याञ्जत
- ऐत्
- एषिष्यन्ति
- ऐक्ष्यन्त
- अकुप्यत्
- कुर्वीरन्
- कामयन्ते
- क्रुध्यति
- विक्रेष्यन्ते
- खाद्यते
- आगच्छन्
- अगीयत
- चरिष्यति
- अचोरयत्
- चिनुयुः
- छिनत्ति
- अजायन्त
- व्यजन्यन्त
- जीवेत्
- जानते
- अतन्वन्
- त्यज्येरन्
- धक्ष्यन्ति
- दत्ते
- दिशेयुः
- दोग्धि
- दुष्यन्ति
- अदृश्यत
- अधत्त
- द्विषीत
- नीयेत
- अनृत्यन्
- पच्येरन्
- पतन्ति
- अपादयत्
- पिबेत्
- पिपूर्यात्
- प्रक्ष्यति
- बध्नन्ति
- बुध्यन्ते
- ब्रवीति
- भजेत्
- भनक्ति
- बिभ्यति
- भुङ्क्ते
- भाव्येरन्
- अबिभः
- अमन्यत
- अमुच्यन्त
- म्रियते
- इज्यन्ते
- मिमीत
- युञ्ज्युः
- युध्यन्ते
- रक्षन्ति
- अरुणत्
- अलभत
- रोदिति
- अलुभ्यन्
- वक्ति
- अवदत्
- वत्स्यन्ति
- वेत्ति
- वेक्ष्यति
- वस्ते
- विन्देयुः
- अवर्तन्त
- शक्नुयात्
- अशोचन्
- अशृण्वन्
- सीदन्ति
- सिञ्चेत्
- स्रक्ष्यति
- सुन्वन्ति
- अतिष्ठत्
- स्तौति
- स्मर्येत
- घ्नन्ति
- जहति
- अजुहवुः
- हरति
